alamanya şeiri - 7
ƏZİZ SƏLAMİ
JOSEPH FRElHERR VON
ElCHENDORFF
1788-1857
Böyük bəstəçi Robert Schumann, Eichendorffun şeirləriylə ilk tanış olanda sevincini uca səslə bildirmişdi: “Bax, bəstələmək üçün belə mahnılar arayırdım!” Bu, təkcə Schumannın sevincini bildirən sözlər olmamışdır, bir çox ünlü bəstəçilərin də bu sevincdə payı olmuşdur. Eləcə də bir çox rəssamlar çəkəcəkləri rəsmləri üçün bu gözəl sənət qaynağından qidalanmağı unutmamışlar . Bir sözlə,
davamını oxuyun:
http://dusharge.blogfa.com/post-364.aspx
Əlirıza Nabdil Oxtay 66 yaş
Əlirıza Nabdil Oxtay 66 yaş
hadi qaraçay
Uzun sürə oldu, sözün sözü sitəsində hansıysa bir yazı qoymadım. Sürəkli olaraq gəldim, getdim, izlədim, oxudum. Ancaq sitədə hansıysa bir görəvimin olmadığını bir daha vurğulayaraq, bu günün sevgili bir gün olduğunu üzümə tutub sayqın sözün sözü sitəsində o böyük kişinin adınına sayqı olsun deyə, köçürdüyüm bir qoşuğunu burda yenələmək istədim.
Oxtay bizim modern qoşuğumuzun başlanğıcıdır deyə ınanıram. Bir çox sevgili yazarlarımızın buna ınanmadığını da bilirəm. Ancaq bizim nəyə ınanıb ınanmadığımızdan asılı olmayaraq Oxtayın yaradıcılığı ortalıqdadır. Zaman zaman, quşaqdan quşağa oxunaraq dəyərləndiriləcəkdir. Seviləcəyinə quşqunmuram.
Azərbaycanın ilk uşaq şeiri
Azərbaycanın ilk uşaq şeiri
Hümmət şahbazi
Azərbaycan ədəbiyatında ilk uşaq şeir kitabını yazan 16– cı əsir şairi ölməz «məhəmməd fuzuli»dir. Onun bu haqda yazdığı kitabının adı «söhbətül-əsmar» (meyvələrin danışığı)dır.
Bu kitab əslində təxminən 200 beytdən ibarət olan bir məsnəvidir. Kitab, 1958 ci ildə bakıda «həmid araslı» tərəfindən yayılır. Bu kitab, kamil mirbağırov tərəfindən nəsrə çevrilərək uşaqlar üçün hazırlanıb və təbrizdə 1376 (1997) də «əsmər» nəşriyatı tərəfindən yayımlanmışdır.
Eşşək: Filosofmu, axmaqmı?
HELMİ YAVUZ
Eşşək: Filosofmu, axmaqmı?
Eşşək, ədəbiyyatın və fəlsəfənin olduğu qədər həndəsənin və sosiolojinin də ən gözdə məcazlarından biridir. Nədənsə, şairlər, filosoflar, elm adamları qədər folklor da eşşəkdən imtina etmir. Divan şeirimizdən dərinlənməsinə bilgi sahibi olmağa ehtiyac yoxdur.
Lisey ədəbiyyat kitablarının divan ədəbiyyatına bağlı hissələrində Şeyxinin 'Harnamesi dəmirbaş mətnlərdən biridir. Ədəbiyyatla heç ilgisi olmamış və olmayan tanışlarımın dərhal hamısının Divan şeirindən söz açıldığında, Şeyxinin bu məsnəvisinin ilk iki sətirini,
Bir eşşək var idi zaif ü nizar
Yük əlindən qatı şikəstə vü zar
orbitə; Tayyibə AtaY
orbitə
Tayyibə Atay
orbitə girib
döndüm dünya ilə! ..
günəşdən deyil
məndən düşdü mövsümlər
yer üzünə...
rəhmimdə körpə
gözümdə çərşəmbə...
baharı sənə bagışladım
yaşıllan deyə!
yaz
segilər alovlandırdı
bədənimizdə...
xəzan
bir an qalmaq idi
ömürün
çıxış qapısına
yarpaqlar uçuşdu içəridə...
qışa kəfən sərdim
sarıdı ikimizi də...
Ayfer Tunç: NARLI BAĞÇA
NARLI BAĞÇA
Hansı coğrafiyaya aid olduğunu biləbilsəm yollara düşməyə hazırdım. Amma heç cür xatırlaya bilmirdim: Qərbdə idimi Narlı Bağça, şərqdəmi? Uzun yolların ucunda idimi, burnumun dibindəmi? İçimdə idimi, çölumdəmi? Var idimi, yox idimi?
Şimala və cənuba gedən yolları böyük dənizlər kəsir, yuxularımda sürəkli yer dəyişdirən Narlı Bağçanın yolu da bir görünüb bir itirdi. Gözlərimi yumduğumda özümü bəzən Narlı Bağçanın qarşısında tapırdım, amma, tam içəri girib 'bağçada yenə mövsüm dəyişmiş' deyəcəkkən oyanırdım.
Şeir və Gerçəklik: HİLMİ YAVUZ
Şeir və Gerçəklik
HİLMİ YAVUZ
AZƏRBAYCAN TÜRKCƏSİNƏ UYĞUNLAŞDIRAN: HÜMMƏT ŞAHBAZİ
Şeirin, Gerçəklikliklə olan əlaqəsi, problematiktir: Gerçəkliyi, hər hansı bir dəyişdirməyə uğratmadan diləgətirdiyində, şeir olmaz; Gerçəkliyi, dəyişdirməyə uğradaraq diləgətirdiyində isə Gerçəklik, Gerçəklik olmaqdan çıxar.
Bu problematik əlaqənin həlli, şeir dilini, gündəlik danışıq dilindən ayırmaq; şeir dilini 'simvolik dil'; Gerçəkliyin dilini də 'gündəlik danışıq dili' olaraq təyin etməkdir. Beləcə Gerçəklik, Dünyaya aid bir Gerçəklikdən, şeirə aid bir Gerçəkliyə çevrilər: Dünyaya ya da Təbiətə bağlı Gerçəkliklə, sənətə, başqa sözlə də şeirə aid Gerçəklik ayrı-seçkiliyi ortaya çıxar.
"azərbaycanın çağdaş şeirinin tənqidi araşdırması"
Kitab tanıtımı: Behruz imani
__________________
"azərbaycanın çağdaş şeirinin tənqidi araşdırması"
(hümmət şəhbazi, təbriz, əxtər yayın evi, 2004)
Yuxarıda tanış olduğunuz bu kitab, gənc araşdırıcı, əslı müğan bölgəsindən olan " hümmət şəhbazi"nin axıcı qələmi ilə çapdan çıxmış və oxucular tərəfindən geniş səviyədə qarşılanmışdır.
Kitab təbrizin fəal naşirlərindən olan "əxətər" intişaratı vasitəsiylə satışa verilmişdir.
Hümmət şəhbazinin bu işi, Azərbaycan ədəbiyyat tarixinə yazılan bir iş dir ki tam cəsarət və açıq ürəklə, bu ağır işə qatlaşıb və şeirimizin durğun bir dövründə geniş dəyişikliklər yarada bilmişdir.
Sözü gedən bu əsər üç hissədən ibarətdir. Dolğun müqəddəmədən sonra birinci bölumdə çağdaş Azərbaycan şeirinin formundan söz açılmış, ikinci bölum çağdaş şeirimizin möhtəvasından və son bölumdə isə, araşdırıcı ustad həbib sahir, bulud qaraçörlü «səhənd», heydər əbbasi «barışmaz», və "səhər" xanımın şeirlərinin təhlilinə yanaşaraq , öz bacarıq və qabiliyətini göstərə bilmişdir.
Yoxsul və işçi: Roland bart
Yoxsul və işçi
Roland bart
farscadan çevirən: hümmət şahbazi
Çarli çaplinin sonuncu film texniki ondan ibart olmuşdur ki keçmiş rusya rəsmilərindən aldığı ödülün yarısını bir işçi xeyriyə cəmitinə bağışladı. Doğrusu , bu iş yoxsul və işçilər arasında bir növ təbii musavatçılığın yaranması anlamındadır. Çünkı çarli işçiləri (fəhlələri) həmişə yoxsul bilirdi: onun filmlilərinin insani gücüdə elə bondan asılı idi. Əlbətdə ki onların siyasi qaranlıqları da elə bondan törəmişdir. Bu məsələ onun «yeni çağ» filmlində daha bədi şəkildə görünür. Burada , çarli işçilik məzəmününü heç də unutmur. Amma heç vax ona siyasi baxımdan da yanaşmır. O, işçiləri hələ də, qandallı, kor və öz sadə tələbatlarının və ağalara qul olmalarını göstərir. onun fikrincə işçilər hələ də ac insanlardılar.
Çağdaş ədəbiyyatımızın böyük tənqidçisi «səkinə xanım berenciyan»
Çağdaş ədəbiyyatımızın böyük tənqidçisi
«səkinə xanım berenciyan»
Hümmət Şahbazi
Azərbaycan ədəbiyyatı haqda «səkinə berenciyan»ın yeni çıxan bir kitabını uxudum. Təxmınən 1372 – (1993)cı ildə təbriz üniversitəsində beynəlxalq dil tərcüməsı (və ya buna bənzər bir şey) adlı seminarda quzey Azərbaycandan gələn professor vaqif aslanov hər bir öyrənciyə «səkinə berenciyanı taniyirsan؟» Sorğusunu verirdi. «Tanımadım» - deyə cavablar qarşısında «vaxtıyla o böyük tənqidçı» olubdur deyirdi. Sən demə Azərbaycan ədəbiyyatının tənqid yox , üstəlık yaradıcılığının qıtlıq çağında, bir böyük tənqidçi yaşayırmış.
Nasir mırqati: tikiş
Nasir mırqati
tikiş
qara örpəyinə
yasəmən ətrini tikir
sarı köynək
gümüş sevgi sarır budağında
sünbüllərin alov hənirtisi
cırcıramanın sonsuz sarı mahnısı
qəbirsanlıxda qara baydaxların kölgəsi
və qizciğ...az
hərgün
yadırğanmış uzaq duşlərin
yaxın dumanında itir
qizciğ...az
tikiş tikir
31.3.2009
İnsanüstüçülük (Uebermensch)
İnsanüstüçülük (Uebermensch)
(Üstün insan... Alman düşünəri Nietzsche tərəfindən terminləşdirilən deyim)
Azərbaycan Türkcəsinə uyğunlaşdıran: Ramin Cəbbari
Nietzsche, bu deyimi belə təriflər: "meymunla müqayisədə insan nəysə, insanla müqayisədə insanüstü də odur." Bir başqa əsərində də belə deyir: "insanlıq içində, ortalama insandan başqa, daha yüksək və daha güclü bir insan növünün gerçəkləşməsi lazımdır. Bu düşüncəmi mən insanüstü sözcüyü ilə dilə gətirirəm". Nietzscheyə görə tanrı ölmüşdür, insan artıq yalqızdır və öz dəyərlərini özü yaratmaq məcburiyyətindədir. İnsan üçün lazım olan ərdəm, Xristianlığın acıma və insan sevgisi kimi insanı zeif və yazıq ərdəmləri deyil, güclü olma ərdəmidir.
İnsançılıq (Humanizm) Nədir?
İnsançılıq (Humanizm) Nədir?
Azərbaycan Türkcəsinə uyğunlaşdıran: Ramin Cəbbari
Alm. Humanismus, Fr. humanisme, İng. humanism, Lat. humanus=insanca, insana özgü(xas), insana bağlı
İnsanlığa, insana yaraşan bir həyat və düşünməyə çatmaq üçün çalışmaq. Bu dəstədə:
1. (Genəlliklə) qavramın ən geniş anlamında, insanın dəyər və sayqınlığına(möhtərəmliyinə), insan olmağa , insanlığa olan us(ağıl) inancı.
2. Batı kültürünün və eyitiminin əski Yunan kültürünə söykənməsindən yola çıxaraq bu kültür irsinin bilimsəl(elmi) olaraq yenidən canlandırılması düşünüşü.
Martin Heidegger - Metafizik Nədir?
Martin Heidegger - Metafizik Nədir?
Azərbaycan türkcəsinə uyğynlaşdıran: Hümmət Şahbazi
Heçlik Olaraq Varlıq
Metafizik, sorğuladığı mövcud olanı, mövcud olan olaraq və tamamilə ələ keçirmək üçün aşan sualdır. Heçlik üzərinə sual soruşulduğunda, bu mənada mövcud olan bütünü içində ələ alındığı sürəcdə aşılar.
Beləcə bu sual, metafizik bir sual olaraq reallaşmaqdadır. Bu cür sualların iki xüsusiyyətini vermişdik. Bir tərəfdən, hər metafizik sual metafizikanın hamısını qucaqlamaqdadır. Digər tərəfdən hər metafizik sualda, sual soruşan hər yaranma problemin içindədir və içinə alınmışdır.
Sözün sözü sitəsinin qoşuqla öykü yarışmaları
Sözün sözü sitəsinin qoşuqla öykü yarışmaları:
İlin On İki Qoşuğu:
Aybaşı keçirilecek bu yarışmaya qatılanlar ancaq bir qoşuqla qatılmalıdırlar. Birinciliyi qazanan qoşuq, Türkyənin yazınsal dərgilərinin birində (sözün sözü sitəsinin “İlin On İki Qoşuğu”nun birinciliyi ) adıyla basılacaqdır.
Yarışmaya qatılan qoşuq daha öncə internetdə yayılmamış, bitiklərdə, dərgilərdə basılmamış olmalıdır.
Qoşuqçunun adı, soy adı, qısa bioqrafisi, qoşuqla birlikdə bu adresə göndərilməlidir:
info@sozunsozu.com
